Kahve ve çikolata, günlük hayatta en sık birlikte tüketilen ikililerden biri olarak görülüyor. Özellikle kahve molalarında çikolata eşliğinde yapılan kısa kaçamaklar, çoğu kişi için masum bir alışkanlık olarak kabul ediliyor. Ancak uzmanlara göre bu ikili, vücutta fark edilmeden önemli biyokimyasal tepkimelere yol açabiliyor. Son dönemde yapılan açıklamalar, kahve ve çikolatanın birlikte tüketilmesinin histamin seviyelerini hızla yükseltebildiğini ve bunun kilo kontrolünden metabolik dengeye kadar birçok süreci etkileyebileceğini ortaya koyuyor.
Kahve ve Çikolata Birlikte Alındığında Ne Oluyor?
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Barış Öztürk, kahve ve çikolatanın aynı anda tüketilmesinin vücutta ani bir histamin artışına neden olabildiğini belirtiyor. Histamin, bağışıklık sistemiyle ilişkili bir molekül olarak bilinse de metabolizma üzerinde de doğrudan etkili. Prof. Dr. Öztürk’e göre histamin seviyesinin yükselmesiyle birlikte vücut kendini bir tür “koruma moduna” alıyor. Bu durumda organizma, enerji harcamak yerine mevcut enerjiyi depolamaya yöneliyor. Yani yağ yakımı yavaşlıyor, hatta durma noktasına gelebiliyor.
Histamin Artışı Sadece Ödemle Sınırlı Değil
Histamin yükselmesinin yalnızca vücutta şişkinlik ya da ödem oluşturmadığını vurgulayan Prof. Dr. Öztürk, sürecin çok daha derin etkileri olduğunu ifade ediyor. Histamin artışıyla birlikte bölgesel kan dolaşımında bozulmalar meydana gelebiliyor. Bu durum, dokulara giden oksijen miktarını azaltıyor. Oksijenin yeterince ulaşmadığı bölgelerde ise yağ yakımı gerçekleşemiyor. Zamanla bu alanlarda yağ dokusu adeta “kilitleniyor” ve vücut bu yağları kullanmakta zorlanıyor. Bu nedenle bazı bölgeler, diyet ve egzersize rağmen dirençli gibi algılanabiliyor.
Alt Beden Neden Daha Fazla Etkileniyor?
Uzmanlara göre histamin ve insülin dalgalanmalarına en hassas bölgeler genellikle alt beden oluyor. Bacaklar, basen, diz çevresi ve alt karın bölgesi bu etkileri daha yoğun hissediyor. Prof. Dr. Öztürk, bu durumun çoğu zaman yanlış anlaşıldığını belirterek, “Kişi düzenli spor yapmasına ve beslenmesine dikkat etmesine rağmen özellikle alt bedeninde incelme göremeyebiliyor. Buradaki sorun irade eksikliği değil, histamin kaynaklı yağ hapsidir” ifadelerini kullanıyor. Yani sorun fazla kalori alımı değil, hücresel düzeyde yaşanan biyolojik bir kilitlenme olarak öne çıkıyor.
Kahve Histamin İçermese de Etki Yaratıyor
Kahvenin doğrudan histamin içermediğini ancak vücutta histamin salınımını artırabildiğini belirten Prof. Dr. Öztürk, bu noktaya özellikle dikkat çekiyor. Kahve, histamini parçalayan enzim sistemlerini yavaşlatabiliyor. Bu da histaminin vücutta daha uzun süre yüksek kalmasına yol açıyor. Çikolata ise fermente yapısı nedeniyle zaten histamin açısından zengin bir besin olarak biliniyor. Aynı zamanda histamin salınımını da tetikleyebiliyor. Bu iki besin birlikte alındığında, vücutta adeta bir “histamin patlaması” yaşanabiliyor.
İnsülin Dengesi de Bozulabiliyor
Histamin yükselmesinin bir diğer önemli etkisi ise insülin dengesi üzerinde görülüyor. Prof. Dr. Öztürk, histamin arttığında insülin sinyallerinin hücrelere sağlıklı şekilde iletilemediğini ifade ediyor. Bu durum, glikozun hücreler tarafından doğru kullanılmasını engelliyor. Sonuç olarak vücut “yak” sinyali yerine “sakla” sinyali vermeye başlıyor. Kan şekeri dalgalanmaları artarken, insülin direnci de derinleşebiliyor. Bu süreç, özellikle kilo vermekte zorlanan bireyler için önemli bir engel oluşturuyor.
Duygusal Yeme ve Alarm Hali
Histamin patlamasının sinir sistemi üzerinde de etkili olduğunu belirten uzmanlar, bu durumun duygusal yeme isteğini artırabileceğini söylüyor. Vücut alarm halindeyken beyin hızlı bir rahatlama arayışına giriyor ve bu da tatlı ya da yüksek kalorili besinlere yönelimi artırabiliyor. Bu nedenle kahve ve çikolata birlikteliği, fark edilmeden bir kısır döngüye yol açabiliyor.
Çözüm Yasaklamak Değil, Bilinçlenmek
Prof. Dr. Öztürk, çözümün tüm besinleri hayatımızdan çıkarmak olmadığını özellikle vurguluyor. Önemli olan, hangi kombinasyonların vücutta nasıl tepkiler yarattığını bilmek ve buna göre seçim yapmak. Histamin yükü yüksek olan bireylerde bu tür tetikleyicilerin daha dikkatli tüketilmesi gerektiğini ifade eden uzmanlar, bazen kilo verememenin nedeninin fazla yemek değil, vücudun yağı bırakmasını engelleyen biyolojik tepkiler olduğunu hatırlatıyor.
Kahve ve çikolata ikilisinin masum görünen birlikteliği, bu yönleriyle yeniden değerlendirilmesi gereken bir alışkanlık olarak öne çıkıyor.
